Nakit akışı bozulan, borçlarını vadesinde ödeyemeyen ya da yakın gelecekte ödeyemeyecek duruma gelecek işletmeler için konkordato, faaliyetleri sürdürürken borçları yeniden yapılandırmayı sağlayan bir hukuki yoldur. Doğru zamanda ve doğru hazırlıkla başvurulduğunda şirketi iflastan kurtarabilir.
Konkordato kimler için?
İcra ve İflas Kanunu m. 285 vd. düzenlemelerine göre, borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan her borçlu konkordato talep edebilir. Konkordato yalnızca şirketlere özgü değildir; gerçek kişi tacirler ve tacir olmayan borçlular da başvurabilir. Ayrıca iflas talep etme hakkı bulunan alacaklılar da borçlu hakkında konkordato talebinde bulunabilir.
Başvuruda nelere ihtiyaç var?
Başvuru, borçlunun yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesine yapılır. Dilekçeye eklenmesi gereken başlıca belgeler:
- Borçlunun malvarlığı, gelirleri ve konkordatonun nasıl uygulanacağını gösteren konkordato ön projesi,
- Güncel mali tablolar, alacaklılar listesi ve alacak tutarları,
- Konkordatonun başarıya ulaşma ihtimalini değerlendiren ve ön projede belirtilen esaslara göre hazırlanan bağımsız denetim raporu,
- Konkordato teklifinin, iflas halinde alacaklıların eline geçecek tutarla karşılaştırmasını gösteren tablo.
Bu belgelerin eksiksiz ve gerçeğe uygun hazırlanması sürecin kaderini belirler. Mahkeme, belgeler tamamsa derhal geçici mühlet kararı verir.
Geçici mühlet ve kesin mühlet
- Geçici mühlet: Üç aydır. Gerekli hallerde borçlu veya geçici komiserin talebiyle iki ay daha uzatılabilir; toplam süre beş ayı geçemez. Mahkeme bu dönemde bir veya birden fazla geçici konkordato komiseri atar. Anayasa Mahkemesi 2026'da verdiği kararda, belgeler tamam olduğunda geçici mühlet verilmesini öngören düzenlemeyi Anayasa'ya uygun bulmuştur.
- Kesin mühlet: Geçici mühlet içinde konkordatonun başarıya ulaşma ihtimali görülürse mahkeme bir yıllık kesin mühlet verir. Karmaşık durumlarda bu süre altı ay daha uzatılabilir.
Mühletin şirkete sağladığı koruma
Mühlet süresince borçlu aleyhine, kural olarak, yeni icra takibi yapılamaz ve önceden başlamış takipler durur. Rehinli alacaklar için rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılabilir; ancak muhafaza tedbiri ve satış yapılamaz. Bu koruma, işletmenin faaliyetlerini sürdürürken alacaklılarla yeniden yapılanma planını müzakere etmesine imkân tanır.
Buna karşılık mühlet döneminde borçlu, taşınmaz satışı, rehin tesisi, kefil olma gibi önemli işlemleri ancak mahkemenin izniyle yapabilir; olağan ticari faaliyetini ise komiserin denetimi altında sürdürür.
Alacaklılar toplantısı ve tasdik
Kesin mühlet içinde alacaklılar toplantısı yapılır. Konkordato projesi, kayıtlı alacaklıların hem sayıca hem de alacak tutarı bakımından kanunda öngörülen çoğunluğu tarafından kabul edilmelidir. Ardından mahkeme, şartların gerçekleşip gerçekleşmediğini inceler ve konkordatoyu tasdik eder ya da reddeder. Tasdik edilen konkordato, muhalif alacaklılar dahil tüm alacaklıları bağlar.
Zamanlama her şeydir
Konkordato, işletme tamamen tükendiğinde değil, mali sıkıntı ilk belirdiğinde değerlendirilmesi gereken bir yoldur. Varlıkları hâlâ ayakta olan ve faaliyetini sürdürebilen bir işletmenin konkordatoda başarılı olma ihtimali çok daha yüksektir. Hazırlık sürecine erken başlamak; mali müşavir, bağımsız denetçi ve avukatın birlikte çalışmasıyla gerçekçi bir proje ortaya koymak, sürecin en kritik adımıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı kararları değişebilir; somut durumunuz için bir avukattan görüş almanızı öneririz.